Historia na niedzielę: Plac Kościuszki – historia i przemiany centralnego punktu Bytomia

Plac Kościuszki, znany wcześniej jako Boulevard, Kaiser-Franz-Josef-Platz, Adolf-Hitler-Platz oraz Plac Józefa Stalina, to miejsce o bogatej historii, które od wieków odgrywa ważną rolę w życiu Bytomia. Już w 1888 roku, zgodnie z mapą, cały teren placu był zabudowany, a jego strategiczne położenie blisko dwóch dworców kolejowych, wybudowanych w 1869 i 1872 roku, miało duży wpływ na rozwój tej części miasta.

Dzięki ulicy Bahnhofstrasse (dzisiejsza ul. Dworcowa), która łączyła dworce z placem, miejsce to uległo intensywnym zmianom. Powstały tam bogato zdobione kamienice, w których mieściły się hotele, ekskluzywne sklepy i restauracje, a na środku placu ustawiono fontannę.

Plac Kościuszki był również ważnym węzłem komunikacyjnym. W 1894 roku przejechał przez niego pierwszy tramwaj parowy, a cztery lata później elektryczny. W latach 1913-1970 dwie linie tramwajowe, miejskie i regionalne, przecinały plac. Do 1907 roku znajdował się tu także główny bytomski urząd pocztowy.

W 1972 roku rada miejska ogłosiła konkurs na nowe zagospodarowanie śródmieścia. Na miejscu wyburzonych budynków planowano budowę domu towarowego oraz dużego salonu meblowego. Pięć lat później rozpoczęto wyburzanie budynków. Prace rozbiórkowe napotkały trudności, zwłaszcza w przypadku jednego z domów handlowych, który zniszczono przy użyciu ładunków wybuchowych. Mimo początkowych planów nie udało się zrealizować zamierzonych projektów. Wyburzenie całego kwartału pochłonęło zbyt wiele funduszy, przez co z tętniącego życiem placu powstał cichy skwer, porośnięty trawą i drzewami.

Dziś z dawnego placu Kościuszki zachowało się jedynie kilka detali architektonicznych, z których część przekazano do Instytutu „Pomnik – Centrum Zdrowia Dziecka” w Warszawie oraz na mury filii Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu.

W 2006 roku plac został sprzedany skandynawskiej firmie, która wybudowała na nim centrum handlowo-rozrywkowe Agora. Nowy obiekt, który oddano do użytku w 2010 roku, mieści ponad sto sklepów i punktów usługowych, restauracje, kino wielosalowe oraz salę widowiskową. Dzięki tej inwestycji plac zyskał swoją pierwotną formę, a centrum handlowe stało się nowym punktem na mapie Bytomia.

Zdjęcia: fotopolska

Zdjęcie główne : 1896 , Boulevard (obecnie plac Tadeusza Kościuszki) od zachodu – po lewej stronie domy północnej pierzei placu (wyburzonej około 1980 roku), w głębi widoczny ratusz miejski.