Historia na sobotę: Plac Generała Władysława Sikorskiego w Bytomiu

Plac Generała Władysława Sikorskiego w Bytomiu – historia i architektura

Plac generała Władysława Sikorskiego w Bytomiu, pierwotnie znany jako Kaiserplatz (plac Cesarski), a w latach 30. XX wieku przemianowany na Braunauerplatz, to miejsce o bogatej historii i wyjątkowej architekturze. Założony w latach 70. XIX wieku, do dziś pozostaje jednym z kluczowych punktów bytomskiego Śródmieścia.

Historia placu

Plac Sikorskiego powstał na południe od przedmieścia Dyngos, tuż za dawnymi miejskimi fortyfikacjami. Nazwa „Cesarski” pochodziła od sąsiadującej z nim ulicy Cesarskiej (obecnie Piastów Bytomskich). Wkrótce po założeniu plac stał się reprezentacyjną przestrzenią miejską, otoczoną ważnymi gmachami publicznymi.

W 1870 roku na południowym krańcu placu wzniesiono neogotycki budynek gimnazjum (obecnie szkoła muzyczna), zaprojektowany przez Paula Jackischa. W 1901 roku, dzięki staraniom lokalnych miłośników sztuki, powstał gmach Teatru Miejskiego i Domu Koncertowego (dziś Opera Śląska), zaprojektowany przez Aleksandra Bohma z Berlina.

Pierzeję wschodnią w 1902 roku wzbogacił monumentalny gmach Szkoły Realnej (obecnie IV Liceum Ogólnokształcące), autorstwa Karla Bruggera. Przed szkołą założono ozdobny zieleniec, a na placu w 1910 roku stanął konny pomnik Fryderyka Wielkiego, dłuta Louisa Toualliona.

W 2. połowie lat 30. XX wieku nazwę placu zmieniono na Braunauerplatz, a po 1945 roku – na plac Czerwony. W tym okresie jego rola reprezentacyjna zmalała, gdyż przekształcono go w węzeł tramwajowy. W 2010 roku przeprowadzono rewitalizację placu, sadząc nowe drzewa i krzewy oraz tworząc wybieg dla psów.

Architektura

Plac Sikorskiego znajduje się około 300 metrów na południe od bytomskiego Rynku. Ma formę prostokąta o wymiarach 75 × 180 metrów i powierzchni 13 500 m², co czyni go czwartym co do wielkości placem w Bytomiu.

Jego oś symetrii wyznacza ulica Piastów Bytomskich. Plac otaczają zwarte pierzeje kamienic z przełomu XIX i XX wieku oraz wolnostojące budynki użyteczności publicznej. W krajobrazie architektonicznym dominuje wieża zegarowa budynku IV LO.

Do najważniejszych obiektów wokół placu należą:

• Budynek szkoły muzycznej z 1869 roku,
• Budynek Banku Rzeszy z 1893 roku (obecnie GetinBank),
• Opera Śląska z 1901 roku (dawny Teatr Miejski i Dom Koncertowy),
• Pomnik Fryderyka Wielkiego (1910, nieistniejący).

Plac generała Władysława Sikorskiego, mimo zmieniających się nazw i funkcji, zachował swoje znaczenie jako ważny punkt komunikacyjny i historyczne serce Bytomia. Dzięki rewitalizacji łączy dziś przeszłość z nowoczesnością, pozostając kluczowym elementem miejskiego krajobrazu.

Zdjęcia Polska.org